ท่ามกลางความวุ่นวายของสถานการณ์บ้านเมือง

แบบนี้ ”การได้งานทำ” สำหรับนักศึกษาจบใหม่

คงไม่ใช่
เรื่องง่าย โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสาขาวิชาด้าน

การออกแบบที่พื้นที่ในตลาดแรงงานยังจำกัด

อยู่มาก เมื่อเทียบ
กับสาขาวิชาอื่นๆ ดังนั้น หลายคนจึงอาจจะตัด

สินใจไปศึกษาต่อต่างประเทศ ขณะที่อีกหลาย

คนก็ยังคงมุ่ง
หน้าหางานกันต่อไป ส่วนเด็กกลุ่มที่กำลังเรียน

อยู่เทอมสุดท้าย ต่างก็เพียรพยายามทุ่มเทกับ

โครงงานนิพนธ์
ก่อนจบกันอย่างเต็มที่ ซึ่งไม่ว่าจะเป็นใครใน

บรรดาคนทั้ง 3 กลุ่มนี้ สิ่งสำคัญที่สุดสิ่งหนึ่ง

ในสาขาวิชาชีพออก
แบบก็คือ “แฟ้มผลงาน” หรือที่เรียกกันติดปาก

ว่า “พอร์ต” อันมาจากคำเต็มๆ ว่า “พอร์ตโฟลิโอ”

(portfolio)
นั่นเอง

จะว่าไป “พอร์ตโฟลิโอ” ก็เปรียบเสมือนตัวแทน

และทุกสิ่งทุกอย่าง ที่เป็นตัวตนของครีเอทีฟหรือ

นักออกแบบ
คนนั้น (บางทีเจ้าของพอร์ตอาจเข้าใจตัวเองมาก

ขึ้น จากการพินิจดูพอร์ตของตัวเองด้วยซ้ำ) โดย

เฉพาะสำหรับ
คนที่มีหน้าที่พิจารณารับเข้าคนเข้าเรียนต่อ หรือ

เข้าทำงาน เขาไม่ได้รู้อะไรเกี่ยวกับเรามากไปกว่า

รูปถ่ายงาน
ไม่กี่สิบรูปในแฟ้มนั้นหรอก (หรือในเว๊บไซท์-ถ้ามี)

ดังนั้น ในเบื้องต้นแล้วจึงอาจกล่าวได้ว่า พอร์ตโฟ

ลิโอมีส่วนสำคัญในการชี้เป็นชี้ตายถึงอนาคตทาง

การศึกษาและการงานเลยทีเดียว ซึ่งแน่นอนว่า

สถานศึกษายิ่งมี
ชื่อเสียงก็ยิ่งรับเข้ายาก ตำแหน่งดีๆ เงินเดือนสูงๆ

ในบริษัทมีชื่อก็ต้องดูกันแล้วดูกันอีกไม่รู้กี่รอบก

ี่แผนกทุกวันนี้ แม้ว่าจะไม่มีกฎตายตัวในการเตรียม

พอร์ตโฟลิโอให้โดนใจใครทุกคนก็ตาม แต่อย่าง

น้อยที่สุด พอร์ต
ของคุณก็ควรจะแสดงให้เห็นถึงความคิดสร้างสรรค

์ ทักษะความชำนาญ ขอบข่ายเนื้องาน ความคิด

และจุดมุ่ง
หมายของคุณ ลองมาดูเกร็ดเล็กเกร็ดน้อย 5

ประการ ที่ทำให้พอร์ตโฟลิโอของคุณเป็นที่น่า

สนใจ และมีโอกาสเข้าตากรรมการได้สูง

1. ถูกคน ถูกที่ ถูกใจ-ข้อแรกจำไว้ก่อนว่า

ไม่มีสูตรสำเร็จหรือกฎเป๊ะๆ ว่า พอร์ตโฟลิโอ
ควรจะเป็นอย่างไร
การทำพอร์ตต้องตอบสนองต่อวัตถุประสงค์ที่
จะนำไปใช้ เพราะพอร์ตแต่ละประเภทมีความ
แตกต่างกันไปตามลักษณะการใช้งาน ตาม
สถานการณ์ และตามผู้พิจารณาด้วย เช่น ต้อง
ดูว่าเป็นการทำพอร์ตเพื่อพิจารณารับเข้าศึกษาต่อ
หรือเพื่อขอฝึกงาน หรือเพื่อสมัครงาน ถ้าเพื่อการ
สมัครงาน งานนั้นเป็นงานแรกหรืองานที่สองที่
ไม่มีการคืนให้ บางทีอาจแสดงเป็นเว็บไซต์
หรือบางทีก็เป็นแฟ้มไว้แสดงตอนสัมภาษณ์
แต่ละสถานการณ์ที่กล่าวมา เป็นปัจจัยที่ทำให้เรา
ต้องเลือกใช้สื่อที่เหมาะสมและแตกต่างกันไป

2. เผยทักษะแบบโปร-การที่พอร์ตมีเพียงรูป
ถ่ายผลงานที่สวยงามหรือสเก็ตช์ที่เยี่ยมยอดนั้น
จัดว่าแค่ผ่านเกณฑ์ขั้นต่ำเท่านั้น สิ่งสำคัญคือ
เจ้าของพอร์ตต้องแสดงให้เห็นว่า ตัวเองสามารถ
สื่อสารความคิดที่ซับซ้อนออกมาได้อย่างมี
ประสิทธิภาพ ฉับไว และมีความเป็นมืออาชีพด้วย
อย่างน้อยที่สุด พอร์ตของเราควรแสดงให้
เห็นทักษะความชำนาญในกลุ่มทักษะหลักๆ
ดังต่อไปนี้ คือ การใช้องค์ประกอบศิลป์
(composition) การวาดภาพ (drawing)
การทำโมเดล (model making) เทคนิคการผลิต
(production techniques) การผลิต
(manufacturing/fabricating), โมเดล 3 มิติ
(3D Model), การออกแบบโดยใช้คอมพิวเตอร์
(CAD),และความเข้าใจพื้นฐานทางด้านวิศวกรรม
เป็นต้น

3. โชว์ความหลากหลาย-พอร์ตของเราควร
แสดงให้เห็นถึงความสามารถที่หลากหลาย
โดยการใช้ทักษะความชำนาญหลายประเภทในงาน
ผ่านสื่อและเทคโนโลยีที่ต่างประเภทกัน ยิ่งไปกว่านั้น
การผสมผสานทักษะและสื่อหลากชนิดเข้าด้วยกัน
ยิ่งจะทำให้งานดูน่าสนใจมากขึ้น นอกจากนั้นแล้ว
ยังความหลากหลายยังสะท้อนให้เห็นว่า
เราสามารถทำงานร่วมกับคนอื่นได้
ซึ่งก็เป็นทักษะที่สำคัญอีกประการหนึ่งเช่นกัน

4. ย้ำความมุ่งมั่น-นักออกแบบที่มีความคิดสร้าง
สรรค์ มีความสามารถในการแก้ไขปัญหา และดูแล
โปรเจ็กท์ได้ตั้งแต่ต้นจนจบ ย่อมเป็นนักออกแบบ
ที่ใครๆ ก็อยากได้มาร่วมงานด้วย ซึ่งความสามารถ
เหล่านี้เมื่อถูกนำมาแสดงผ่านทางพอร์ตโฟลิโอ
บวกกับประวัติส่วนตัว (resume) ที่เตรียมพร้อม
มาเป็นอย่างดี ก็น่าจะใช้เป็นเครื่องบ่งบอกความ
สามารถและความเป็นตัวตนของเราได้ ยิ่งถ้าเป็น
โปรเจ็คท์ที่เราเป็นผู้ริเริ่ม หรือทำเองทั้งหมดด้วย
แล้ว อันนี้ยิ่งจะสะท้อนถึงความมุ่งมั่นได้ดีที่สุด
อย่าลืมว่า ไม่มีใครต้องการนักออกแบบที่เฝ้ารอ
แต่คำแนะนำจากผู้อื่นอยู่ตลอดเวลา หรือครีเอทีฟ
ที่ไม่สามารถทำงานคนเดียวได้เลย อันนี้ก็คง
ไม่ไหวเช่นกัน

5. อะไรๆ ที่ “ไม่ธรรมดา“-ถ้าเรามีคุณสมบัติ
ที่กล่าวมาข้างต้นครบแล้ว จงเพิ่มข้อสุดท้ายนี้
เข้าไปอีกสักข้อการที่เราจะประสบความสำเร็จ
ในโลกแห่งการแข่งขันนั้น เราจะต้องล้ำหน้าไป
ไกลกว่าที่ระยะทางกำหนดเสมอ
พอร์ตของเราต้องแสดงให้เห็นถึงความเข้าใจ
ในคอนเซ็ปท์พื้นฐานอย่างถ่องแท้ ถึงกึ๋น และ
ผ่านกระบวนการคิดมาหลายระดับ งานที่ผ่าน
กระบวนการคิดมาหลายต่อหลายชั้น จะทำให้
ผู้พิจารณารู้สึกเพลิดเพลินไปกับ “การค้นหา”
สิ่งที่อยู่ในงานนั้นๆ ยิ่งถ้าได้ผสมผสานเทคนิค
ต่างๆ ในการใช้สื่อหรือองค์ประกอบเข้าไปด้วย
งานนั้นก็จะยิ่งโดดเด่นมากขึ้นไปอีก แต่จงระวัง
ไว้เสมอว่า เทคนิคพิเศษต้องมาควบคู่กับเนื้อหา
ที่มีคุณภาพ ผ่านกระบวนการคิดที่กลั่นและ
กรองมาแล้วเป็นอย่างดี เพราะถึงอย่างไร
คุณภาพความคิดที่แท้จริงก็สำคัญกว่าเทคนิค
การนำเสนออย่างแน่นอน

แม้ที่กล่าวมาทั้งหมดจะฟังดูยากและต้องใช้
ความพยายามไม่น้อย แต่อย่าลืมว่า
“พอร์ตโฟลิโอ” เป็นเพียงสิ่งเดียวที่คนแปลกหน้า
จะรู้จักและเข้าถึงตัวตนของเราได้ ดังนั้น
จงคิดเสียว่า ความพยายาม และแรงกายแรงใจ

ที่เราลงไปในวันหน้ามันจะให้ผลตอบแทนที่
คุ้มยิ่งกว่าคุ้ม